Có thể kiểm soát bản thân, mới có thể kiểm soát lợi nhuận trong tài khoản. Đây là cảm nhận sâu sắc nhất của tôi sau những năm hoạt động trong giới tiền điện tử.

Những người mới thường hỏi tôi, làm thế nào để mua đáy thành công, làm thế nào để không bị kẹp khi mua đỉnh. Tôi luôn muốn nói với họ một sự thật phũ phàng — biểu đồ nến chỉ là bề nổi, đối thủ thực sự chính là con thú không yên trong lòng họ.

Nếu có thể kiểm soát được nó, thị trường dù có biến động thế nào cũng vững như bàn thạch; không kiểm soát nổi, dù bạn có điểm vào chính xác đến đâu, cuối cùng cũng chỉ có thể nhìn lợi nhuận hóa thành bong bóng. Đây không phải là câu chuyện truyền cảm hứng, mà là bài học đẫm máu được tích lũy từ những đồng tiền thật.

Có lần, khi thị trường giảm mạnh, tôi trò chuyện với một trader đã trải qua ba vòng chu kỳ bò và gấu. Anh ta vừa ăn vừa chậm rãi nói: "Nhìn đúng hướng? Ai cũng làm được. Nhưng có giữ được không? Đó mới gọi là bản lĩnh." Lúc đó tôi còn chưa rõ, cho đến khi tự mình vấp ngã ngày càng nhiều, tôi mới hiểu câu đó thực sự là chân lý.

Nhìn kỹ những người xung quanh, phần lớn không phải bị thị trường đánh bại, mà là bị chính lòng tham và nỗi sợ của mình đuổi chạy loạn xạ. Tăng vài điểm thì tự cao tự đại nghĩ mình là thiên tài, giảm chút ít thì bắt đầu hoài nghi cuộc đời, nghĩ rằng thị trường coin sắp sụp đổ. Ngày ngày chăm chăm nhìn màn hình, vào ra liên tục, nhưng chưa từng suy nghĩ thấu đáo: khi nào nên ra tay, khi nào nên giả chết không động đậy?

Tôi có thể đi đến ngày hôm nay, không dựa vào chỉ số bí mật hay công thức thần kỳ nào, mà là vài nguyên tắc sinh tồn đơn giản, thô bạo, là kinh nghiệm tích lũy từ những sai lầm.

**Mẹo thứ nhất: Đừng vội thể hiện khi mới bắt đầu**

Khi thị trường mới bắt đầu, ngón tay đã bắt đầu ngứa ngáy. Nhưng thường thì đây là thời điểm rủi ro lớn nhất. Trước khi xác nhận đúng hướng lớn, tôi không tham lam. Thử nghiệm với quy mô nhỏ, thậm chí chỉ ngồi xem chơi, chờ xu hướng rõ ràng rồi từ từ tăng thêm vị thế. Cách này dù có thể bỏ lỡ một phần lợi nhuận ban đầu, nhưng an toàn hơn nhiều so với việc mù quáng mua vào bị kẹp.

**Mẹo thứ hai: Sự tích lũy trong phạm vi đi ngang là chiếc gương phản chiếu ma quỷ**

Đi ngang ở vùng thấp thường là đang tích tụ sức mạnh; đi ngang ở vùng cao, đa phần là đang chờ người mua vào. Nắm rõ được nhịp điệu này, bạn sẽ tránh được nhiều cái bẫy.